ბორენა დედოფალი

Borena of Alania

ბორენა — საქართველოს დედოფალი XI საუკუნეში, ბაგრატ IV-ის მეუღლე, ოსთა მეფის ასული, პოეტი. ბაგრატმა იგი შეირთო ელენე დედოფლის გარდაცვალების შემდეგ.

ბორენა დედოფალი: აღწერა

სვანეთში მაცხოვრის ეკლესიის ღვთისმშობლის ოქროჭედილ ხატს წარწერილი აქვს ერთი იამბიკო, რომლის ავტორადაც მკვლევართა უმრავლესობა მიიჩნევს ბორენა დედოფალს, თუმცა პავლე ინგოროყვას თვალსაზრისით, იამბიკოს ავტორი უნდა იყოს ცოტნე დადიანის მეუღლე ბორენა.

ვრცლად ▾

რომელმან ეგე ევას მიუზღე ვალი,

ჰრქვი რაჲ გაბრიელს: „ვარ უფლისა მხევალი,

მე, შენი სამსტუვრე, ქვეყნად მავალი“, –

დაემხო ძალი, პირველ სისხლითა მთრვალი,

ქალწულო, მიხსენ ბორენა ჭირმრავალი.

იამბიკო საყურადღებოა თავისი მხატვრული ფორმით. თუ ადრეული ხანის იამბიკოებში რითმა მხოლოდ ჩანასახის ფორმით გვხვდება, ბორენას ლექსში მას უკვე დასრულებული სახე აქვს.

ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 2, თბ., 1977. — გვ. 469.

ქართული მწერლობა : ლექსიკონი-ცნობარი, წგნ. I, „განათლება“, 1984. — გვ. 54.

ბორენა (დედოფალი) — რომელმან ეგე ევას მიუზღე ვალი